Митоз және оның фазалары. Митоздың биологиялық мәні

Қызылорда облысы,  Жалағаш ауданы,  Қаракеткен ауылы

№114 орта мектептің  биология пәнінің  мұғалімі

Жайшылықова Гүлжайна  Қайырбекқызы

Қысқа мерзімді жоспар

 

Сыныбы: 9

Пәні: Биология

Күні: 

Сабақтың аты

§16-17. Митоз және оның фазалары. Митоздың биологиялық мәні

Сілтеме

           Жоспар

Жалпы мақсаты

1.Жасушалардың бөлінуі туралы білу.

2.Митоз фазаларын түсіну.

3.Митоздың биологиялық мәнін талдап  үйрену .

Күтілетін нәтиже

1.Жасушалардың бөлінуі туралы білетін болады.

2.Митоздың профаза, метафаза, анафаза, телофаза сатыларын түсінеді.

3.Митоздың биологиялық мәнін талдап  үйренеді .

Негізгі  идеялар

       Жасушаның жарық дүниеге келуінен келесі еншілес жасушалардың түзілуіне дейінгі тіршілігі жасушалық айналым деп аталады. Жасушалық айналым 2 кезеңге: бөлінуге даярлық - интерфаза және бөліну үдерісі - митоз (немесе өзге амалдарға) бөлінеді.

       Көп жасушалы азғалар жасушаларының көбеюінің негізгі жолы — митоз немесе жасушалардың бөлінуі болып табылады. Жасушаның тіршілігін шартты түрде екі кезеңге бөлуге болады: интерфаза — жасушаның митоздық бөлінуге дайындық кезеңі және нағыз бөліну кезеңі. Екі кезең бірігіп митоздық кезеңді құрайды. Митоздық беліну кезінде бір диплоидті жасушадан (2п) генетикалық материалы теңдей бөлінген екі диплоидті жасуша түзіледі. Митоз төрт фазадан тұрады: 1. Профаза.2. Метафаза.3. Анафаза.4. Телофаза.          

Тапсырмалар

1.Кім шапшаң?  (сұрақ-жауап)

2.Топтық жұмыс (1.Тұжырымдамалық карта, 2.»Фишбоун» әдісі, 3.Идеал стратегиясы)

3.Жұптық жұмыс (Митоз фазаларындағы оқиғаларды хронологиялық ретпен орналастыр)

4. Жеке жұмыс (1.Суреттен митоз фазаларын ретімен белгіле, 2. Кеңейтілген тапсырма)

   Сабақ бойынша мұғалімнің  жазбалары:(мұғалім және оқушы  немен айналысады)

І.Ұйымдастыру кезеңі  (5 минут)

 

1.  Сынып оқушыларына  жағымды ахуал туғызу

2. Топқа бөлу (Сурет қиындылары арқылы 3 топқа бөлінеді).

 

1-топ

2-топ

3-топ

     

 

1.Біз қалай топтастық?

 2.Қиындыларды құрастырғанда нені байқадық?

 3. Бұл нені білдіреді?

 

1-қадам. кім шапшаң? (сұрақ-жауап)

1.Бір нәруыз аминқышқылдарының реті жазылған ДНҚ молекулаларының үлескісі. Ген

2.Өздігінен көшірмелену немесе ДНҚ-ның екі еселенуі. Репликация

3.Нәруыз биосинтезінің кезеңдері. Транскрипция және трансляция

4.ДНҚ матрицасының бетімен жүретін а-РНҚ синтезінің үдерісі. Транскрипция

5.Рибосомаларда нәруыз биосинтезінің тікелей жүру үдерісі. Трансляция

 

 Оқушылардың жауаптары мадақтау арқылы бағаланады.

 

Митоз және оның фазалары туралы бейнеролик көрсетіледі. (2 минут)

1.     Бейнероликте не көрсетілді?               

 

Табыс критерийлері ұсынылады:

1.Жасушалардың бөлінуі туралы білдім.

2.Митоздың профаза, метафаза, анафаза, телофаза сатыларын түсіндім.

3.Митоздың биологиялық мәнін талдап  үйрендім.

 

2- қадам. Топтық жұмыс (10 минут)

       Топтарға мәтін таратылып беріледі, оқып талқылайды.

       Топтарда рөлді анықтайды: көшбасшы, баяндамашы, хатшы, уақыт сақшысы, бақылаушы.

       1-топқа «Идеал стратегиясы»– Жасушалық айналым

       2-топқа «Тұжырымдамалық карта» – Жасушалардың бөлінуі

       3-топқа «Фишбоун» әдісі – Митоз сатылары

 

Әр топтың баяндамашылары сөйлейді. (6 минут)

 

 Топтар мадақтау сәндичі арқылы бағаланады. (3 минут)

 

Бақылаушы топтық жұмыс соңында бағалау парағымен таныстырады. (6 минут)

Рольдер

Бақылау нәтижелері

Ұсыныс-пікірлер

Уақыт сақшысы

 

 

Бақылау

…………………………………………

……………………

Хатшы

 

 

Бақылау

…………………………………………

……………………

Көшбасшы

 

 

Бақылау

…………………………………………

……………………

Бандамашы

 

 

Бақылау

…………………………………………

……………………

 

3-қадам. Жұптық жұмыс.

         Митоз фазаларындағы оқиғаларды хронологиялық ретпен орналастыр

(5 минут)

Профаза

Метафаза

Анафаза

Телофаза

2, 5, 7.

1, 9

3, 8

4, 6,

 

1.Хромосомалар жасушаның экваторында бір сызықта жиналады.

2.Хромосомалар шиыршықталады.

3.Хроматидтер жасуша үйегіне қарай жылжиды.

4.Ядро қабығы қалыптасады.

5.Бөліну шүйкесінің жіпшелері қалыптасады.

6.Ядроның бөлінуі аяқталды деп есептеледі.

7.Ядрошық пен ядро қабығы бүлінеді.

8. Бөліну шүйкесінің жіпшелері қысқара бастайды.

9. Орталық нүктесі бар.

 

Оқушылардың жауаптары бағдаршам бойынша формативті бағаланады.

 

4-қадам. Жеке жұмыс (2 минут)

1-тапсырма. Суреттен митоз фазаларын ретімен белгіле.

Оқушылар дайын жауап үлгі бойынша формативті бағаланады.

 

2-тапсырма. Кеңейтілген тапсырма.

№1. Митоздың фазаларын онда өтетін үдерістермен  сәйкестендіріңіз.

Фаза

Онда жүретін үдерістер

1. Профаза

А. Еншілес хромодтер ДНҚ-ның дербес қос шиыршықты молекулаларынан үзіліп, жасуша үйегіне қарай жылжиды.

2. Метафаза

Ә. Еншілес жасушалардың ядро қабығы қалыптасады.

3. Анафаза

Б. Ядрошықтар мен ядро қабығы бүлінеді, хромосомалар шиыршықталады.

4. Телофаза

В. Хромосомалардың барлығы жасушаның экваторлық жазықтығында сапқа тұрады.

 

№2. Берілген митоз фазаларында жүретін үдерістерді жазыңыз.

Фаза

Онда жүретін үдерістер

1. Профаза

 

2. Метафаза

 

3. Анафаза

 

4. Телофаза

 

 

№3. Митоздың фазалары мен онда өтетін үдерістерді  жазыңыз.

Фаза

Онда жүретін үдерістер

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Оқушылар екі жұлдыз, бір ұсыныс  арқылы бағаланады.

5-қадам. Блоб ағашы (Бүгінгі сабақтан алған әсерлерің?) (5 минут)

Кейінгі тапсырмалар

Митоз  туралы қосымша ізденіп келу.

Кейінгі оқу

§16-17. Митоз және оның фазалары. Митоздың биологиялық мәні

       

 

0 пікірлер

Пікір қалдыру

Есім:*
E-Mail:
  • bowtiesmilelaughingblushsmileyrelaxedsmirk
    heart_eyeskissing_heartkissing_closed_eyesflushedrelievedsatisfiedgrin
    winkstuck_out_tongue_winking_eyestuck_out_tongue_closed_eyesgrinningkissingstuck_out_tonguesleeping
    worriedfrowninganguishedopen_mouthgrimacingconfusedhushed
    expressionlessunamusedsweat_smilesweatdisappointed_relievedwearypensive
    disappointedconfoundedfearfulcold_sweatperseverecrysob
    joyastonishedscreamtired_faceangryragetriumph
    sleepyyummasksunglassesdizzy_faceimpsmiling_imp
    neutral_faceno_mouthinnocent
Кодты еңгізіңіз: *
Кликните на изображение чтобы обновить код, если он неразборчив